Ο πρόεδρος Τραμπ είναι ο καλύτερος φίλος της Ελλάδος κατά τον άνθρωπο ο οποίας γνωρίζει τις πραγματικές απόψεις του Τραμπ για την Ελλάδα. Ο καθηγητής πολεμικής ιστορίας και κλασικού πολιτισμού του πανεπιστημίου της Καλιφόρνια και ανώτερος συνεργάτης του Ινστιτούτου Χούβερ Βίκτορ Νταιβις Χάνσον ανήκει στο σπάνιο είδος καθηγητών που υποστηρίζουν τον Τραμπ. Αυτοπροσδιορίζεται φιλέλληνας, επισκέπτεται την Ελλάδα κάθε χρόνο από το 1970, μιλάει συχνά με τον πρόεδρο Τραμπ και πιστεύει ότι ο πρόεδρος είναι πιο κοντά στην Ελλάδα από ότι δηλώνει δημόσια. Προβάλλει μια διαφορετική άποψη για τις λεπτές ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο, τον ρόλο της Τουρκίας και άλλων δυνάμεων καθώς και την δυναμική των Ελληνο Αμερικανικών σχέσεων.
Ο καθηγητής Χάνσον έδωσε πρόσφατα συνέντευξη στους Αλέξη Παπαχελά και Παύλο Παπαδόπουλο.
Ερώτηση. Υπάρχει πιθανότητα Ελληνοτουρκικής σύγκρουσης? Ποιο το ενδιαφέρον των ΗΠΑ?
Χάνσον. Με δεδομένες τις πολιπλοκότητες των σχέσεων, δεν νομίζω ότι υπάρχει τέτοιο ενδεχόμενο. Η Ελλάδα και η Τουρκία είναι μέλη του ΝΑΤΟ και το θέμα ενδιαφέρει τις Ευρωπαϊκές δυνάμεις. Η Ελλάδα απολαμβάνει ακόμα καλές σχέσεις με την Ρωσία, την νεόκοπο σύμμαχο της Τουρκίας και η Τουρκία είναι προσεκτική ώστε να μην αποξενωθεί από τις ΗΠΑ με δεδομένο το ασυνήθιστο αμερικανικό ενδιαφέρον και υποστήριξη της Ελλάδος. Φυσικά η μεγάλη ανησυχία αφορά την αντιπαλότητα ή εμπλοκή των μεγάλων δυνάμεων εάν η Τουρκία αυξήσει την επιθετικότητά της και συμπαρασύρει και την Ρωσία. Αλλά πιστεύω ότι η Ρωσία είναι αρκετά έξυπνη για να έρθει αντιμέτωπη με τις ΗΠΑ και στο πλευρό ενός ισλαμικού έθνους εναντίον στους παραδοσιακούς ορθόδοξους φίλους της.
Ερώτηση. Υπάρχει η αντίληψη ότι ο πρόεδρος Τραμπ είναι πολύ κοντά στον Ερντογράν και κατά συνέπεια στα συμφέροντα της Τουρκίας. Καταλαβαίνω ότι διαφωνείτε με αυτό με δεδομένη μια συζήτηση που είχατε με τον πρόεδρο. Μπορείτε να μας εξηγήσετε?
Χάνσον. Ως απλός πολίτης δεν μπορώ να αποκαλύψω λεπτομέρειες ή ακόμα και αν έχω συζητήσει με τον πρόεδρο Τραμπ. Το μόνο που μπορώ να πω είναι ότι ο Τραμπ με την"τέχνη να κλείνει συμφωνίες" εμφανίζεται επιφανειακά συμβιβαστικός σε σύγκριση με λιγότερο δημοκρατικούς ηγέτες έναντι των οποίων όπως του Πούτιν, του Κίμ ή της θεοκρατίας του Ιράν, έχει τηρήσει σθεναρή στάση κατά τρόπο που έχει ξεπεράσει τους προηγούμενους προέδρους των ΗΠΑ. Μπορεί να κάνουν λόγο (οι δημοκρατικοί αντίπαλοί του) για συμπαιγνία με την Ρωσία αλλά η πολιτική του Τραμπ απέναντι στον Πούτιν είναι αρκετά τιμωρητική κάτι που σπάνια έχουμε δει μετά τον ψυχρό πόλεμο.
Έχω συζητήσει με στρατιωτικούς και αξιωματούχους του υπουργείου εξωτερικών και φαίνεται να υπάρχει καθαρό αμερικανικό ενδιαφέρον για στενότερες σχέσεις με την Ελλάδα την στιγμή που η συμπεριφορά της Τουρκίας στην Συρία, την ραδιουργία με τα F35, τις αγορές όπλων από την Ρωσία, την πρόσφατη de facto φιλία της με τον Πούτιν, μια πιο κεντρώα κυβέρνηση στην Ελλάδα, η προ ΗΠΑ κοινή γνώμη, και η πικρόχολη αντίδραση της Τουρκίας κατά του Ισραήλ, έχουν αλλάξει την Ελληνο Αμερικανική δυναμική προς το καλύτερο κατά ένα τρόπο αφάνταστο σε μένα που επισκέπτομαι την Ελλάδα από το 1970 σχεδόν κάθε χρόνο μέχρι το 2019.
Υπάρχει και το περίεργο παράδοξο. Το πολύ εγκωμιασμένο υποστηριζόμενο και από τα δύο κόμματα κατεστημένο που διαμόρφωνε την εξωτερική πολιτική το οποίο έχαιρε μεγάλης εκτίμησης στην Ευρώπη φρόντιζε στο να διατηρήσει το μεταπολεμικό κατεστημένο αγνοώντας τις δραστικές αλλαγές στις γεωστρατηγικές πραγματικότητες.
Δυστυχώς σε αυτό το πλαίσιο, και τα δύο κόμματα του κατεστημένου, υπερεκτίμησαν τα πλεονεκτήματα της Τουρκίας ως προς την γεωγραφία, τις ιστορικά καλές σχέσεις με τις παλιές στρατιωτικές κυβερνήσεις και απλά παρέβλεψαν την νεο οθωμανική ισλαμική ατζέντα του Ερντογράν το μεγαλύτερο μέρος της οποίας είναι η παθολογική θέλησή του να εκδικηθεί παλιές αντιπαλότητες και εχθρούς. Ο Τραμπ είναι ένας ξένος και μισητός από το πλέγμα Ουάσιγκτον Νέας Υόρκης. Ένα πλεονέκτημά του είναι ότι βλέπει τον κόσμο με διαφορετικό βλέμμα και θεωρώ ότι σε αυτό το πλαίσιο θα είναι απόλυτα πρόθυμος να αναζητήσει καλύτερες σχέσεις με την Αθήνα αδιαφορώντας για παλιές ακρυνομίες και ρεαλιστικούς υπολογισμούς που κάνει το Πεντάγωνο. Οι Έλληνες όπως και οι Ισραηλινοί είναι σκληροί και ανεξάρτητοι άνθρωποι που αναζητούν συμμάχους και όχι προστάτες για να πολεμήσουν για λογαριασμό τους, μια παράδοση από την Σαλαμίνα μέχρι της 28η Οκτωβρίου 1940.
Ερώτηση. Τι θα κάνει ο Τραμπ και οι ΗΠΑ εάν υπάρξει κρίση στην ανατολική μεσόγειο?Θα υπάρξει Αμερικανική παρέμβαση?
Χάνσον. Ο Τραμπ είναι θιασώτης του Τζάκσον και ακολουθεί το δόγμα "μην με ενοχλείς". Δεν του αρέσει η καθεστωτική ανατροπή και πιστεύει ότι οι παρεμβάσεις συνήθως δεν έχουν καλή εξέλιξη για τις ΗΠΑ ιδιαίτερα στην Μέση Ανατολή. Δεν είναι προβλέψιμος (παράδειγμα η δολοφονία του Σουλειμάνι και ο βομβαρδισμός της ISIS) και θα αντιδράσει αν αισθανθεί ότι ένας εχθρός προσπαθεί να αποκτήσει πλεονέκτημα έναντι των ΗΠΑ ή έχει σκοπό να επιτεθεί στους φίλους και συμμάχους χωρίς να έχει συνέπειες.
Με αυτή την έννοια, παρά το ότι τον αντιπαθούν οι Έλληνες, είναι ο ποιο κατάλληλος φίλος τους δεδομένων των περιστάσεων. Δεν έχει ιμπεριαλιστικές βλέψεις. Δεν θέλει να κάνει το αφεντικό στην Ελλάδα. Αλλά αν αισθανθεί ότι κάποιος προσπαθεί να εκμεταλλευθεί ή να μειώσει τα συμφέροντα των ΗΠΑ και των συμμάχων της, θα προστατεύσει αυτά τα συμφέροντα με τρόπο που δεν θα περιλαμβάνει εδαφική εισβολή. Νομίζω ότι η Τουρκία δεν μπορεί να προβλέψει τις αντιδράσεις του Τραμπ και αυτό την ενοχλεί.
Ήμουν πάντα φιλλέληνας.
